Nga format e rrumbullakosura te siluetat më të drejta: Si ndryshoi portretizimi i grave në pikturë gjatë 300 vjetëvel
Një analizë e mbi 600 portreteve evropiane sugjeron se, nga shekulli XVII deri në mesin e shekullit XX, gratë u paraqitën gradualisht me forma më pak të theksuara dhe me fytyra që perceptoheshin si më të pjekura.
Idealet e bukurisë femërore kanë ndryshuar vazhdimisht, duke pasqyruar modën, kulturën dhe normat shoqërore të kohës. Një studim i ri shqyrton gjurmët e këtyre ndryshimeve në pikturë, shumë kohë përpara ndikimit të kinemasë, reklamave dhe rrjeteve sociale.
Studiuesit e Universitetit Northumbria analizuan 606 portrete evropiane, të realizuara ndërmjet viteve 1650 dhe 1950. Në secilën vepër paraqitej të paktën një grua e rritur nga shtresat e larta shoqërore, me bustin pjesërisht të dukshëm.
Rezultatet sugjerojnë dy prirje: me kalimin e kohës, siluetat e grave paraqiteshin me dallime më të vogla ndërmjet belit dhe ijeve, ndërsa fytyrat e tyre perceptoheshin si më të mëdha në moshë.
“Paraqitja e feminitetit duket se është bërë gradualisht më e drejtë dhe më androgjene, të paktën që nga shekulli XVIII”, shpjegojnë autorët.
Në këtë kontekst, termi “androgjen” përshkruan silueta me tipare trupore më pak të diferencuara sipas përfytyrimeve tradicionale të feminitetit.
Si u vlerësuan portretet?
Për të shqyrtuar mënyrën se si perceptoheshin figurat e pikturuara, studiuesit përfshinë 1.570 pjesëmarrës. Atyre iu kërkua të vlerësonin raportin e dukshëm ndërmjet belit dhe ijeve, peshën trupore, moshën e fytyrës dhe tërheqjen fizike të grave në portrete.
Analiza tregoi se raporti i perceptuar bel–ije rritej me kalimin e kohës. Kjo do të thotë se beli dukej më pak i ngushtë në raport me ijet, duke krijuar një siluetë më të drejtë.
Prirja mbetej e dukshme edhe kur studiuesit merrnin parasysh peshën dhe moshën e perceptuar të grave.
Paralelisht, fytyrat e paraqitura në veprat më të vona vlerësoheshin si më të pjekura.
“Së bashku, këto gjetje tregojnë një model të qëndrueshëm ndryshimi në paraqitjen e trupit femëror përgjatë tre shekujve”, shkruajnë studiuesit.
Autorët e interpretojnë këtë si një largim gradual nga theksimi i rinisë dhe nga tiparet që disa teori i lidhin me potencialin riprodhues. Megjithatë, ky është një interpretim i paraqitjeve artistike: pamja e një trupi në pikturë nuk përcakton fertilitetin apo shëndetin e personit të portretizuar.
Po ashtu, studimi analizon mënyrën se si gratë janë pikturuar dhe perceptohen nga vlerësuesit e sotëm. Ai nuk tregon domosdoshmërisht se si kanë ndryshuar trupat realë të grave apo preferencat e të gjithë shoqërisë. Përzgjedhja e portreteve të grave nga shtresat e larta kufizon gjithashtu shtrirjen e përfundimeve.
Një ndryshim që nisi përpara kulturës moderne të imazhit
Gjatë shekujve XX dhe XXI, moda, kinemaja dhe reklamat kanë ndikuar fuqishëm në përhapjen e modeleve të ndryshme të bukurisë.
“Siluetat e holla, të zgjatura dhe me forma më pak të theksuara u bënë mbizotëruese në modë, kinema dhe reklamim”, shpjegojnë studiuesit.
Por analiza e portreteve sugjeron se rrënjët e këtij transformimi mund të gjenden shumë më herët. Pikturat e përfshira në studim tregojnë një ndryshim gradual të paraqitjes së feminitetit, përpara shfaqjes së mediave masive moderne.
Çfarë tregojnë studimet mbi përmasat trupore?
Një tjetër studim, i botuar në revistën “Japanese Psychological Research”, shqyrtoi ndikimin e përmasave trupore në vlerësimin e tërheqjes fizike.
Në të morën pjesë 398 burra japonezë, të moshës 20–59 vjeç. Ata vlerësuan silueta femërore të krijuara në kompjuter, ku ndryshonin raportet bel–bust dhe bel–ije, ndërsa tiparet e tjera mbeteshin të njëjta.
Në këtë eksperiment, raporti bel–bust ndikoi më shumë në vlerësime sesa raporti bel–ije. Siluetat me bel relativisht më të ngushtë në krahasim me bustin morën përgjithësisht vlerësime më të larta.
Megjithatë, rezultatet pasqyrojnë përgjigjet e një grupi të caktuar pjesëmarrësish ndaj imazheve të thjeshtuara kompjuterike. Ato nuk përcaktojnë një standard universal të bukurisë dhe nuk mund të përgjithësohen për të gjitha kulturat apo preferencat individuale.
Si kanë ndryshuar modelet e bukurisë në kulturën popullore?
Në periudha të ndryshme, media dhe industria e modës kanë promovuar silueta shpesh të kundërta me njëra-tjetrën:
Këto modele nuk kanë qenë asnjëherë të vetmet dhe as të pranuara njësoj nga të gjithë. Ndryshimi i tyre ndër shekuj tregon se ideja e trupit “të përsosur” lidhet ngushtë me kontekstin kulturor dhe historik. /GazetaExpress/
Fluturime nga Baseli për në Prishtinë dhe anasjelltas me çmime shumë të volitshme Reisebüro Prishtina ofron sherbime të sigurta,...
Artikull i përzgjedhur dhe përpunuar automatikisht nga Zani Digjital.
