Misteri 150-vjeçar në Westminster Abbey: Skeleti i gjetur në një sarkofag romak mund t’i përkasë një murgu mesjetar
Një mister arkeologjik që ka mbetur i pazgjidhur për më shumë se 150 vjet mund të jetë drejt zbardhjes. Studiuesit britanikë besojnë se mbetjet njerëzore të zbuluara në një sarkofag të lashtë romak, në kompleksin e Westminster Abbey në Londër, nuk i përkasin një qytetari të pasur të Perandorisë Romake, siç mendohej fillimisht, por një murgu të rëndësishëm mesjetar që jetoi rreth një mijë vjet më parë.
Arkeologët kanë hedhur dritë mbi një nga zbulimet më intriguese historike të Westminster Abbey, kishës së famshme londineze që ka shërbyer për shekuj si vend i ceremonive mbretërore dhe varrimeve të personaliteteve të rëndësishme britanike.
Bëhet fjalë për një skelet të gjetur brenda një sarkofagu romak, i cili u zbulua zyrtarisht në vitin 1869.
Për dekada, studiuesit kishin supozuar se mbetjet i përkisnin një burri të pasur të quajtur Valerius Amandinus, emri i të cilit ishte gdhendur në varrin prej guri.
Megjithatë, analizat e reja sugjerojnë se sarkofagu ishte ripërdorur gjatë Mesjetës dhe se personi i varrosur brenda tij mund të ketë qenë një nga drejtuesit e hershëm të manastirit të Westminsterit.
Një varr romak me histori të pazakontë
Sarkofagu mendohet të jetë krijuar fillimisht gjatë periudhës romake, ndërmjet viteve 300 dhe 400 pas Krishtit.
Mbishkrimi origjinal tregonte se ai i ishte kushtuar një burri të pasur të quajtur Valerius Amandinus, i cili besohet se kishte jetuar në Londër gjatë kësaj periudhe.
Por një detaj i pazakontë në kapakun e arkivolit ngriti dyshime për identitetin e personit të varrosur.
Mbi kapak ishte gdhendur një kryq i madh latin, i cili, sipas studiuesve, daton nga shekulli X ose XI.
Kjo tregonte se sarkofagu mund të ishte përdorur sërish disa shekuj pas krijimit të tij fillestar.
Tashmë, arkeologët besojnë se pikërisht ky ripërdorim mund të shpjegojë mospërputhjen mes mbishkrimit romak dhe periudhës së varrimit.
Dy murgj mesjetarë në qendër të hetimit
Profesori Warwick Rodwell, arkeolog këshillues në Westminster Abbey, thotë se kërkimet kanë identifikuar dy kandidatë të mundshëm për personin e varrosur në sarkofag.
Sipas tij, mbetjet mund t’i përkasin Aelfwigut ose Wulnothit, dy murgjve që kishin mbajtur poste të rëndësishme në manastirin mesjetar të Westminsterit.
“Kemi dy kandidatë të besueshëm për personin që ishte varrosur në këtë sarkofag”, deklaroi profesori Rodwell.
Aelfwig ishte një murg benediktin që shërbeu si abat, përkatësisht drejtues i manastirit të Westminsterit, dhe vdiq rreth vitit 1020.
Pas tij, këtë detyrë e mori Wulnoth, i cili vdiq në vitin 1049 dhe besohet se është varrosur gjithashtu në Westminster Abbey.
Sipas profesorit, të dy kandidatët përputhen me të dhënat e përftuara nga analizat e skeletit.
Çfarë treguan analizat e eshtrave?
Ekipi i udhëhequr nga profesori Rodwell ka kryer analiza të hollësishme të mbetjeve njerëzore për të përcaktuar karakteristikat fizike të personit të varrosur.
Rezultatet sugjerojnë se skeleti i përkiste një burri me gjatësi rreth 175 centimetra, i cili kishte vdekur ndërmjet moshës 35 dhe 49-vjeçare.
Këto të dhëna përputhen me moshën e mundshme të dy abatëve mesjetarë.
Megjithatë, studiuesit nuk kanë të dhëna të sakta për datëlindjet e Aelfwigut dhe Wulnothit.
“Nuk e dimë datën e lindjes së asnjërit prej tyre”, shpjegoi Rodwell.
Ai shtoi se të dy do të përputheshin me profilin e skeletit nëse supozohet se ishin emëruar abat rreth moshës 20-vjeçare dhe kishin vdekur afër të pesëdhjetave.
Megjithatë, një detaj historik mund t’i japë përparësi Aelfwigut.
“Fakti që Aelfwig ishte tashmë murg i Westminsterit mund ta bëjë atë kandidatin më të mundshëm”, tha profesori.
Sarkofagu i rrallë tregon rëndësinë e personit të varrosur
Një nga argumentet kryesore që mbështet teorinë e studiuesve lidhet me cilësinë dhe madhështinë e varrit.
Sipas profesorit Rodwell, përdorimi i një sarkofagu të punuar me kujdes tregon se personi i varrosur ishte trajtuar me nderime të veçanta.
Një varrim i tillë do të ishte i përshtatshëm për një abat ose një figurë tjetër të rëndësishme fetare.
Studiuesit besojnë se gjatë Mesjetës, një arkivol prej druri ishte vendosur brenda sarkofagut romak.
Kapaku prej guri më pas ishte ripunuar dhe mbi të ishte gdhendur kryqi i madh latin.
Ky proces përfaqëson një shembull interesant të ripërdorimit të materialeve të ndërtimit dhe objekteve të vjetra.
Në vend që të krijonin një varr krejtësisht të ri, murgjit mesjetarë mund të kenë shfrytëzuar një sarkofag romak që ekzistonte prej disa shekujsh.
Një zbulim i rastësishëm që nga viti 1820
Historia e sarkofagut nuk fillon me zbulimin zyrtar të vitit 1869.
Sipas të dhënave historike, ai ishte hasur për herë të parë në vitin 1820.
Në atë kohë, disa punëtorë që po kryenin punime në anën veriore të Westminster Abbey e dëmtuan aksidentalisht kapakun e sarkofagut, duke e thyer në gjashtë pjesë.
Megjithatë, objekti nuk u studiua plotësisht në atë periudhë.
Kur sarkofagu u zbulua zyrtarisht në vitin 1869, dëmtimi i kapakut u riparua.
Që atëherë, ai ka mbetur një objekt me interes të veçantë për historianët dhe arkeologët, të cilët janë përpjekur të përcaktojnë identitetin e personit të varrosur.
Gjurmët e gëlqeres zbulojnë ekzistencën e një arkivoli prej druri
Gjatë analizave të fundit, studiuesit identifikuan edhe një tjetër dëshmi të rëndësishme.
Brenda sarkofagut u gjetën gjurmë të bardha gëlqereje që formonin konturet e një strukture drejtkëndëshe.
Gëlqerja ishte përdorur tradicionalisht në disa praktika varrimi, ndërsa gjurmët e saj mund të ruhen edhe kur materialet organike zhduken.
Sipas profesorit Rodwell, forma drejtkëndëshe sugjeron se brenda sarkofagut kishte qenë vendosur një arkivol prej druri.
Megjithëse vetë druri nuk është ruajtur, gjurmët e mbetura tregojnë vendndodhjen dhe formën e tij.
“Edhe pse nuk kanë mbetur gjurmë fizike të strukturës, ajo mund të ketë qenë vetëm një arkivol prej druri, i cili është dekompozuar plotësisht gjatë rreth shtatë shekujve që sarkofagu qëndroi i varrosur në oborrin e sakristisë”, shpjegoi Rodwell.
Ky zbulim mbështet teorinë se varri ishte ripërdorur gjatë Mesjetës për një person tjetër nga ai që përmendej në mbishkrimin origjinal romak.
Një lidhje mes Londrës romake dhe asaj mesjetare
Sarkofagu përbën një dëshmi të rëndësishme të mënyrës se si objektet e lashta mund të merrnin funksione të reja gjatë periudhave të mëvonshme historike.
Ai ishte krijuar fillimisht në kohën kur Londra ishte pjesë e Perandorisë Romake.
Shekuj më vonë, në një periudhë kur krishterimi kishte një rol qendror në jetën fetare dhe shoqërore të Anglisë, objekti duket se ishte përdorur për varrimin e një figure të rëndësishme të manastirit.
Kështu, i njëjti sarkofag mund të përmbajë dëshmi të dy periudhave të ndryshme të historisë britanike.
Për studiuesit, kjo e bën zbulimin veçanërisht interesant, pasi tregon vazhdimësinë e përdorimit të objekteve historike përtej kohës në të cilën ato janë krijuar.
Misteri ende nuk është zgjidhur përfundimisht
Megjithëse analizat e reja kanë ngushtuar ndjeshëm listën e kandidatëve, identiteti i skeletit nuk është konfirmuar përfundimisht.
Profesor Rodwell beson se Aelfwig dhe Wulnoth janë dy mundësitë më të besueshme, duke marrë parasysh periudhën historike, moshën e personit dhe rëndësinë e varrimit.
Megjithatë, mungesa e dokumenteve të sakta për datëlindjet dhe vendvarrimet e tyre e bën të vështirë përcaktimin me siguri të plotë.
Kërkimet tregojnë se zbulimet arkeologjike mund të marrin kuptim të ri edhe shumë dekada pas gjetjes së tyre.
Përmes analizave moderne dhe krahasimit të dëshmive historike, studiuesit mund të rishikojnë interpretime që më parë konsideroheshin të besueshme.
Sarkofagu mund të shihet nga vizitorët
Sarkofagu romak, që mund të ketë shërbyer si vendvarrim i një abati mesjetar, është aktualisht i ekspozuar për publikun në galeritë “Queen’s Diamond Jubilee Galleries” të Westminster Abbey.
Vizitorët kanë mundësinë ta shohin nga afër objektin që ka nxitur diskutime mes historianëve për më shumë se një shekull e gjysmë.
Zbulimi i ri i shton një kapitull tjetër historisë së pasur të Westminster Abbey, një prej monumenteve më të rëndësishme fetare dhe kulturore të Britanisë së Madhe.
Pas më shumë se 150 vjetësh, skeleti misterioz i Westminster Abbey mund të mos i përkasë një qytetari të pasur romak, por njërit prej dy drejtuesve të hershëm të manastirit, Aelfwigut ose Wulnothit. Edhe pse identifikimi përfundimtar mbetet i hapur, analizat arkeologjike kanë ofruar dëshmi të reja për një varrim mesjetar të realizuar brenda një sarkofagu romak, duke lidhur në një objekt të vetëm dy periudha të largëta të historisë së Londrës.
Të rejat Lexo më shumë
Aston Villa e njofton Man Cityn me humbje pas shtatë fitoreve radhazi
Banorët e Sllupit ankohen për mungesë të ujit të pijshëm prej 15 vitesh, çfarë thotë KRU “Hidrodrini”
10 qytetet më të mira në botë për të jetuar